Hoe werkt een fiscale controle?
De Belgische fiscus werkt steeds meer risicogestuurd. Datamining en digitale kruistabellen spelen een grote rol bij de selectie van dossiers.
Een controle verloopt meestal via:
- Vraag om inlichtingen: de fiscus stelt schriftelijk bijkomende vragen over de aangifte.
- E-controle: er wordt gevraagd om digitale bestanden of exports uit de boekhouding aan te leveren.
- Plaatsbezoek of visitatie: een controleur komt ter plaatse de documenten inkijken, doorgaans in beroepslokalen.
In de praktijk gaat het meestal om gerichte controles, niet om een volledige doorlichting.
De focus ligt dan op specifieke onderdelen zoals beroepskosten, btw-consistentie, aangiftes die afwijken van gemiddelden of gegevens die niet overeenstemmen met informatie van derden.
Wat controleert de fiscus?
Tijdens een fiscale controle kijkt de fiscus vooral naar consistentie en onderbouwing.
In de praktijk zoomt de fiscus vaak in op een aantal terugkerende punten:
- Bewijsstukken die beroepskosten staven;
- Consistentie tussen btw, personenbelasting en jaarrekening;
- Vergelijking met externe bronnen, zoals bankgegevens of buitenlandse info;
- Tijdigheid en juistheid van aangiftes en betalingen.
Belangrijk: de fiscus zoekt zelden “fouten”, maar wel onlogische dossiers.
Samen met zijn of haar fiscaal adviseur doet elke belastingplichtige er goed aan een digitale ‘controlemap’ bij te houden met alle contracten, facturen, betalingsbewijzen en verklarende nota’s.
Is er meer kans op controle bij auteursrechten?
Kort antwoord: nee, maar dossiers met auteursrechten springen vaker in het oog.
Het gebruik van auteursrechten verhoogt op zich niet automatisch de kans op een fiscale controle. Maar dossiers waarin auteursrechten voorkomen, worden vaker inhoudelijk bekeken.
Waarom?
- Het regime is fiscaal voordelig. De combinatie van de lage roerende voorheffing (15%) en het wegvallen van sociale bijdragen maakt het erg aantrekkelijk.
- Het wordt regelmatig fout toegepast, omdat de regels ook zo vaak wijzigen. Denk aan de uitsluiting van de IT-sector en de introductie van de 70/30-verhouding sinds 2023.
- De fiscus heeft hier daarom expliciet focus op gelegd.
Dat betekent niet dat het risicovol is, wel dat de onderbouwing moet kloppen.
Recente rechtspraak toont bovendien dat goed opgebouwde dossiers standhouden wanneer ze correct zijn toegepast. Alles over de recente rechtspraak lees je hier.
Blijf dus alert voor wijzigingen in de wetgeving, zodat je snel kan ingrijpen in dossiers als dat nodig is. Volg Creative Shelter om op de hoogte te blijven van recent nieuws rond auteursrechten.
Hoe bereid je je als accountant concreet voor?
Bij dossiers met auteursrechten tellen alle details extra hard mee.
Een sterke voorbereiding bestaat uit 5 belangrijke stappen:
Onderbouw de toepassing van auteursrechten
Zorg voor een gedetailleerde onderbouwing voor het gebruik van het regime: te ruime of slecht onderbouwde kwalificaties leiden sneller tot bijkomende vragen of herkwalificatie van inkomsten naar beroepsinkomen, met alle fiscale en sociale gevolgen van dien.
Zorg voor volledige documentatie
Denk aan contracten of licenties, bewijs van het creatieve werk en een correcte berekeningsmethode.
Bewaak consistentie
Laat cijfers in de aangifte overeenstemmen met de boekhouding en jaarrekening. Inconsistentie is de grootste trigger voor controles.
Structureer communicatie met de fiscus
Veel dossiers ontsporen niet inhoudelijk, maar communicatief. Houd deadlines aan en antwoord tijdig. Reageer volledig en binnen de termijnen op vragen van de fiscus. En belangrijk: documenteer wat je aanlevert.
Schakel gespecialiseerde ondersteuning in
Zeker bij auteursrechten is dit geen overbodige luxe. Zoals accountant Karen Beck (DP Accountants) aangeeft:
“Ik analyseerde soms zelf complexe dossiers rond auteursrechten, maar dat was niet altijd evident. Ik voel me veel zekerder wanneer Creative Shelter de lead neemt.”
Dit onderstreept waar je als accountant tijd en risico kan beperken.
Wat als een dossier niet standhoudt?
Stelt een fiscus fouten vast? Dan kunnen de gevolgen aanzienlijk zijn:
- herkwalificatie naar beroepsinkomen
- hogere belastingdruk
- sociale bijdragen
- boetes en interesten
In de praktijk komt dit bijna altijd neer op één oorzaak: een onvoldoende onderbouwd dossier.
Een fiscale controle verloopt in ons land steeds vaker datagedreven en thematisch. Je zorgt er dus best voor dat alle relevante documenten zorgvuldig bewaard worden. Als je dit efficiënt en accuraat aanpakt, kun je een eventuele fiscale controle met vertrouwen aangaan.
Ben je het oneens met de fiscus?
Dan kan je:
- een gemotiveerd bezwaar indienen;
- bemiddeling vragen of een minnelijke schikking zoeken;
- als laatste stap naar de rechtbank trekken.
Lees meer over recente rechtspraak rond auteursrechten: Auteursrechten en fiscaliteit: enkele markante rulings en arresten.
Hoe Creative Shelter accountants ondersteunt bij fiscale controles
Voor accountants zijn auteursrechten vaak een niche. Maar wie auteursrechten regelt via Creative Shelter, kan op hen rekenen bij fiscale controle.
Daar ondersteunen wij in:
- voorafgaande screening van dossiers
- juridisch correcte opbouw van het model
- begeleiding bij fiscale controles
- ondersteuning bij communicatie met de fiscus
- rechtsbijstand die kosten dekt
Goed om te weten: “We kunnen het aantal fiscale controles bij onze klanten per jaar op een hand tellen. De fiscus heeft ook nog nooit het gebruik van auteursrechten bij onze klanten weerlegd. We handelen correct, kennen de regelgeving door en door en screenen altijd vooraf of je wel in aanmerking komt voor het auteursrechtenregime.”
Zoals Mireille, Customer Care & Success, het samenvat:
“We stellen klanten meteen gerust. Paniek is nergens voor nodig. We nemen het dossier over en zorgen dat alles correct wordt afgehandeld.”
Kortom: wie gebruik maakt van Creative Shelter kan op beide oren slapen dat alles volgens het boekje verloopt. Creative Shelter ondersteunt accountants van A tot Z: voor, tijdens en na een controle.
Misschien vind je dit ook interessant:
- De fiche 281.45 en andere verplichtingen rond roerende inkomsten
- 'Je kan werkelijke beroepskosten en het kostenforfait blijven combineren' (Sansen International Tax Lawyers)
- IT’ers en auteursrechten in 2026: van uitsluiting naar herinvoering
Heb je nood aan begeleiding of advies? Laat je bijstaan door Creative Shelter. Wij helpen je vakkundig bij fiscale controles van klanten.
