Auteursrechten: wat verandert er concreet in 2026?
De centrale boodschap van het webinar was duidelijk: het fiscaal regime rond auteursrechten blijft bestaan, ook na 2026. De manier waarop het voordeel wordt berekend verandert wel.
Auteursrechten ontstaan automatisch zodra iemand een origineel en concreet werk creëert. Dat gaat veel breder dan klassieke artistieke creaties. Ook teksten, software, ontwerpen, analyses of audiovisuele content kunnen in aanmerking komen, zolang er voldoende persoonlijke creatieve inbreng aanwezig is.
Fiscaal blijft het systeem aantrekkelijk, omdat inkomsten uit auteursrechten onder bepaalde voorwaarden als roerende inkomsten worden belast aan 15% roerende voorheffing, in plaats van als beroepsinkomen.
Om van dat regime gebruik te maken, moeten onder meer volgende voorwaarden vervuld zijn:
- Het moet gaan om een auteursrechtelijk beschermd werk.
- Er moet een overdracht of licentie van auteursrechten zijn.
- Het werk moet effectief geëxploiteerd worden.
- Exploitatie moet de vorm aannemen van ofwel publieke mededeling, openbare opvoering/uitvoering, of reproductie.
- Afspraken moeten schriftelijk en expliciet vastgelegd worden.
Daarnaast gelden ook wettelijke grenzen. Zo mag de auteursrechtenvergoeding in principe niet meer bedragen dan 30% van de totale vergoeding en geldt een jaarlijks geïndexeerd maximumbedrag.
Grootste wijziging: verhoogd kostenforfait verdwijnt
De aangekondigde afschaffing van het verhoogde kostenforfait vanaf 1 januari 2026 vormt wellicht de belangrijkste fiscale wijziging.
Vandaag kunnen gebruikers van auteursrechten nog genieten van hoge forfaitaire kostenaftrekken van 50% en 25%. Volgens het huidige wetsontwerp zou dat systeem verdwijnen, behalve voor houders van een kunstwerkattest.
Concreet betekent dit dat vanaf 2026 het volledige bedrag rechtstreeks belast wordt aan 15% roerende voorheffing, zonder bijkomende forfaitaire aftrek.
Hoewel het voordeel kleiner wordt dan vandaag, blijft een auteursrechtenvergoeding fiscaal nog steeds aanzienlijk interessanter dan klassieke beroepsinkomsten: je kan nog steeds een belangrijk fiscaal voordeel behouden tegenover een klassieke belastingheffing met sociale bijdragen.
Volgens Stan De Vocht leeft in de markt bovendien nog te veel onduidelijkheid. “Het fiscaal gunstregime voor auteursrechten verdwijnt niet”, benadrukte hij tijdens het webinar.
Terugkeer IT-sector binnen auteursrechten
Een ander belangrijk thema tijdens het webinar was de terugkeer van software- en IT-profielen binnen het auteursrechtenregime.
De federale regering bevestigde eind mei 2026 expliciet dat software opnieuw binnen het toepassingsgebied van artikel 17 WIB zou vallen.
Dat zou betekenen dat ook softwareontwikkelaars opnieuw gebruik kunnen maken van het gunstregime. Dit geeft opnieuw opportuniteiten voor IT-dossiers. Tegelijk zal je als accountant extra aandacht moeten besteden aan documentatie, creatieve onderbouwing en correcte structurering.
Zeker bij technische profielen zal de concrete invulling van de werkzaamheden cruciaal blijven.
Het toepassingsgebied zou breed zijn en onder meer gelden voor:
- Front-end developers
- Back-end developers
- Full-stack developers
- Functionele analisten
- Technische analisten
Volgens Stan De Vocht gaat het daarbij om iedereen die meewerkt aan de voorbereiding of ontwikkeling van software.
De federale regering bevestigde eind mei 2026 bovendien expliciet dat de terugkeer van IT-profielen er effectief komt. De concrete timing en overgangsregeling blijven voorlopig onzeker.
Hier lees je meer: Meer duidelijkheid rond auteursrechten voor IT’ers.
Waarom bewijsvoering belangrijker wordt
Een andere grote trend is de steeds strengere rechtspraak rond originaliteit en creatieve inbreng. Vooral binnen IT-dossiers wordt de bewijslast belangrijker.
Tijdens het webinar besprak Stan een praktijkcase van een IT-architect die na jaren gebruik van auteursrechten toch een negatieve beslissing kreeg van de fiscus. Volgens de rechtbank was het werk “te technisch” en ontbrak voldoende bewijs van een persoonlijke creatieve stempel.
Daaruit trekt Creative Shelter enkele duidelijke lessen voor accountants en hun klanten. 5 aandachtspunten voor een sterker auteursrechtendossier:
- Documenteer creatieve keuzes systematisch.
- Bewaar ontwerpen, analyses en tussenversies.
- Vermeld auteurschap expliciet.
- Hou rekening met confidentialiteitsclausules.
- Gebruik versiebeheer of Git repositories als bewijs.
Tijdens de sessie kwam ook AI uitgebreid aan bod. Volgens het huidige juridische standpunt kan AI zelf geen auteur zijn. Wie AI inzet in het creatief proces, zal dus duidelijk moeten aantonen welke menselijke creatieve keuzes aan de basis liggen van het uiteindelijke werk.
Documentatie en procesbewaking worden dus steeds belangrijker, en goede begeleiding door accountants en gespecialiseerde partners maakt daar een groot verschil.
Wat betekent dit concreet voor accountants?
Door de strengere rechtspraak gaan auteursrechten vandaag veel verder dan een klassieke fiscale optimalisatie. Accountants krijgen meer vragen rond juridische onderbouwing, bewijsvoering en correcte structurering.
Klanten verwachten steeds vaker begeleiding rond:
- De beoordeling van dossiers;
- Documentatie en compliance;
- Fiscale structurering;
- Ondersteuning bij fiscale controles;
- Praktische toepassing van auteursrechten binnen hun sector.
Vooral bij IT-profielen en AI-gerelateerde dossiers wordt die adviesrol steeds belangrijker. Niet alleen de fiscale verwerking telt, maar ook de juridische en inhoudelijke onderbouwing van het dossier.
Daardoor verschuift de rol van accountant almaar meer van ‘correct verwerken’ naar ‘proactief begeleiden’.
In het laatste deel van het webinar lichtte collega Allien Van Acker (accountmanager) toe hoe Creative Shelter accountants hierin ondersteunt, zowel voor eenmanszaken als vennootschappen.
Voor freelancers werkt Creative Shelter via een facturatieplatform dat administratieve en fiscale formaliteiten automatiseert. Voor vennootschappen focussen we vooral op juridisch correcte overdrachtsdocumenten, marktconforme waarderingen en ondersteuning bij controles.
Samengevat
Het auteursrechtenregime blijft ook na 2026 bestaan, maar de focus verschuift steeds meer van fiscale optimalisatie naar juridische onderbouwing en bewijsvoering.
Voor accountants betekent dit dat een goede dossieropbouw, correcte documentatie en kennis van de actuele rechtspraak belangrijker worden dan ooit.
Zeker met de verwachte terugkeer van software binnen het toepassingsgebied, loont het om dossiers tijdig te evalueren en klanten proactief te begeleiden.
Wij staan voor jou klaar
Wil je als accountant sterker inzetten op auteursrechtendossiers?
Creative Shelter ondersteunt jouw kantoor bij:
- juridische documentatie;
- fiscale structurering;
- opvolging van fiscale controles;
- ondersteuning voor freelancers en IT-profielen.
Plan in 3 klikken een vrijblijvend gesprek.
Misschien vind je dit ook interessant:
Fiscale controle (bij auteursrechten): hoe bereid je je voor als accountant?
Auteursrechten in de vennootschap: waarom een doordachte aanpak het verschil maakt.
